Mavi Ege

Zeytinyağı

Sevgiyle baktık, İlgiyle topladık, Özenle ürettik...
Zeytin Ağacından Bonsai Yapımı

zeytin ağacından bonsai yapımı

Zeytin ağacı, diğer bir adıyla da Hayat Ağacı olarak bilinir. (Olive Tree). Her yönüyle bir sağlık kaynağı, duruşuyla güçlü ve sembolik önemi olan bir ağaçtır Zeytin Ağacı. Asırlar boyunca yaşama dört elle sarılmış bir ağaçtır. Biz Egeliler onun gücünü iyi biliriz. Kazdağı’nın en ücra köşelerinde devasa kayalıklarının göbeğinde, bir avuç toprağın olmadığı yerlerde dahi “Ben buradayım” dercesine yaşama tutunmuş bir ağaçtır zeytin ağacı.

Farklı farklı yörelerde farklı farklı çeşitlerini biliriz zeytin ağacının fakat onun bir atası var. Yabani zeytin denilir kendisine… Yüzyıllar boyunca doğa koşullarına meydan okumuş ve hayatta kalma savaşını hala sürdürebilen ender ağaçlardan birisi.

Zeytin ağacının ve meyvesinin faydalarından diğer blog yazılarımızda bahsetmiştik. Bu yazımızda ise birazda görsellik açısından bu kutsal ağacı değerlendirmek istedik. Zeytin ağacından Bonsai yapımı…Evet yanlış duymadınız. Zeytin ağacından Bonsai…

Zeytin ağacından Bonsai tüm dünyada Bonsai’ye ilgi duyan uzman kişilerin ilgi alanları arasında yer almaktadır. Gerek her yönüyle kendini kanıtlamış, gerekse de görsel duruşuyla Bonsai sanatına ilk sıralardan girebilecek iyi bir adaydır kendisi.

Peki Bonsai nedir? Bonsai ismi nereden gelir?

Bonsai yetiştiriciliği tarihler boyunca onlarca efsaneye ve söylentiye konu olmuştur. Kesin olan bilgi şu ki, Bonsai’ nin tarihi asırlar öncesine kadar uzanıyor.

Bazı efsanelere göre Doğu Çin Hanedanlığında yaşamış büyük bir sihirbaz varmış. Fei Jiang-feng isimli bu sihirbaz birçok özel güce sahipmiş ve bu özel güçlerinden bir tanesi de dokunduğu objeleri küçültme gücüymüş. Dağları, denizleri, hayvanları, bitkileri ve hatta insanları dahi minicik bir kaba sığdırabiliyormuş bu sihirbaz. Bu güce erişmeye çalışanlar minik kaplarda minyatür ağaçlar, yani Bonsailer, yetiştirmeye başlamış.  Çin Hanedanlığında ve sonrasında Fei Jiang-feng’ ın güçlerine sahip başka biri daha çıkmamış, ancak pek çok kişi Fei Jiang-feng dan esinlenerek bitkileri ve ağaçları küçültmeyi başarmışlar.

Zeytin Ağacından Bonsai yapımı

Zeytin ağacından Bonsai uygulamasında, ekili çeşitleri kullanabileceğiniz gibi yabani zeytin cinsini de rahatlıkla kullanabilirsiniz. Fakat belirtmek isterim ki yabani zeytin çeşidi bu iş için daha uygun bir aday olacaktır. Nedeni ise hem çok dayanıklı bir anatomiye sahip olması, hem de görsel açıdan küçük yapraklara sahip olmasıdır.

Her ne kadar çevremizde çok sık zeytin ağacından Bonsai görmesek te bu durum zeytin ağacının küçültülmeye karşı adaptasyon kabiliyetinin olmadığı anlamına gelmiyor. Doğru bir çeşitle başlayarak ve bitkinin basit ihtiyaçlarını karşılayabildiğiniz sürece zeytin ağacından bir Bonsai’niz olabilir. Ayrıca zeytin ağacından Bonsai yapımı esnasında, zeytin ağacının gerçekten dayanıklı bir bitki olduğunu görmeniz çok uzun sürmeyecektir…

Doğası gereği Bonsai yaratma süreci, herhangi bir bitki üzerinde stres yaratabilir. Bitki üzerindeki oluşabilecek bu stres dahi belirli bir düzeyde sınırlı büyümeye neden olabilecektir. Şunu da belirtmekte fayda görüyoruz. Çıplak bir zeytin dalından çok kaliteli ve görsel açıdan harika bir Bonsai ağacı yetiştirmek uzun yıllarınızı alabilir. Fakat emin adımlarla ilerlerseniz ve yetiştirdiğiniz zeytin Bonsai’ye zaman ayırarak birkaç sene sonra çok keyif alacağınız bir zeytin ağacından Bonsai niz olacaktır

Sizde ilk Bonsainizin bir zeytin yamadorisi olmasını istemez misiniz? 

Doğadan yada bitki satışı gerçekleştiren bir botanik parktan küçük yapraklı bol dallı yapısı ile bir bonsai adayı bulmakla yola koyulabilirsiniz. Bir dakika !!! Tabiki de her şey bu kadar kolay değil. Bu işi profesyonelce yapmak istiyorsanız internetten bolca bilgi toplamanızı öneririm. Yada bu işi profesyonelce yapan kişilerden destek alarak gerçek bir Bonsai ‘nin nasıl yetiştirildiğini öğrenebilirsiniz. Bu konuda İstanbul/Kadıköy semtinde pikap flower design isminde bu işi sevgiyle yapan küçük bir Bonsai dükkanı var. Burayı ziyaret ederek bir fincan kahve eşliğinde Bonsai ‘nin alfabesini öğrenebilirsiniz.
www.pikapflowerdesign.com/bonsai/

Bonsai adayı zeytin fidemizi aldık peki şimdi ne yapmalıyım? Buradaki önemli nokta bir fidandan mı yoksa doğadan toplayarak (Yamadori) mı bir Bonsai oluşturacağımız. Biz burada doğada bolca bulunan yaban zeytininden bahsedeceğiz.

Doğadan bulacağınız zeytin yamadorisinin kök yapısı çok önemlidir. Ayrıca her yönüyle hayata meydan okuyan bir zeytin ağacını doğadan sökmenin ustalık ve güç isteyeceğini şimdiden söylemekte fayda görüyoruz. Kuralına uygun yapılmayan bir söküm işlemi ile zeytin ağacının ölümüne neden olabiliriz. Bonsai oluşum sürecini hızlandırmanın en kolay yollarından birisi doğada bodur kalmış, sökülmesi ve saksı ortamına geçirilmesi en kolay kökleri sökmekten geçer. Bu gibi ağaçlara daha çok dağlık ve kırsal alanlarda rastlamak mümkündür. Bunun için doğada biraz vakit geçirmek size çok iyi gelebilir. Tabi ki zeytin kökünün söküm tarihide çok önemlidir. Bulunduğu coğrafi koşullara çiçeklenme, tomurcuklanma, zeytin bağlama gibi dönemlerde söküm işlemini yapmak uygun olmayabilir. Bu dönem çiçeklenmenin başladığı Nisan ayından Kasım ayına kadar süren evredir. Kasım- Nisan arası kök sökümü için uygun tarihlerdir diyebiliriz. Bölgesine göre değişiklik göstermekle birlikte Ekim ayında başlayan zeytin hasat dönemi Ocak ayına kadar sürebilir.

Kurallara uygun bir söküm ve saksıya dikim işleminden sonra zeytin ağacımızı şekillendirme işlemlerine başlayabiliriz. Bilinmesi gereken en önemli kurallardan birisi köklerin 3/1 oranında budanması ve dikim işlemi esnasında köklerin zarar görmemesi. Kafamızda canlandırdığımız forma göre zeytin ağacımızı uygun oran ve ölçülerde budamaya başlayabiliriz. Budamanın ilk evresi bakış yönümüzdür. Bonsai ye hangi yönden bakacaksak? Bu sorunun cevabını bulmadan budama işlemine başlamamakta fayda vardır. Çünkü tüm şekillendirme işlemine bu aşamada başlangıç yapacaksınız. Bakış açınıza karar verdikten sonra öncelikle zayıf, güçsüz, kurumuş ve çelimsiz dallar budanmalıdır. Bu işlemden sonra zeytin ağacınızı telleyerek şekillendirme evresine geçebilirsiniz. Telleme metotları ve kuralları için internette yer alan metotları ve size en uygun görsel şekli verecek metotları bulabilirsiniz.

Buradaki amaç tel yardımıyla esnek dalların kafamızda canlandırdığımız görünüme uygun hale getirilmesidir. Tellendirme işleminde ise kullanabileceğiniz en uygun tel cinsi ise dış yüzeyi bakır teller olmalıdır. Tabiki bu bir zorunluluk değil. Telleri şekillendirmeyi düşündüğünüz dalların üzerine sarmal bir biçimde sararak dallarımızı şekillendirmeye başlayabilirsiniz.

Son olarak ta zeytin ağacın Bonsaimizin bakımı hakkında kısa bir bilgilendirmeye ne dersiniz…

Yazımızın başında da bahsettiğimiz gibi zeytin ağacı çok güçlü bir ağaçtır. O yüzden bakımı da bir o kadar kolay olacaktır. Zeytin ağacınızı açık ve hava alabilen bir yere koyun. Zeytin ağacı tüm canlılar gibi güneşi sever.

Kışın sert geçen iklimlerde dondan korumak gerekir.

Zeytin ağacı suyu çok seven bir ağaç değildir. Sulama periyodunu zeytin Bonsaimizin toprağı kurudukça yapabilirsiniz.

Doğal gübreleme yöntemi ile toprağa gübre ekleyebilirsiniz.

Yılda 2 defa saksı değişimi ile sağlıklı büyümesine yardımcı olabilirsiniz.

Bonsai yetiştiriciliği ile içinizdeki yaratıcı kişiliği dışarıya çıkarmanın vakti geldi sanırım. Oldukça keyifli, bir o kadar da dikkat ve özen isteyen bu uğraşının günlük yaşantınıza keyif katması dileğiyle. Ayrıca aşağıda pikap flower design tarafından yetiştirilmiş bir zeytin Bonsai ağacını da paylaşmadan geçmeyelim…